Hướng dẫn đo cao độ bằng máy toàn đạc Leica

Máy toàn đạc Leica là thiết bị trắc địa được sử dụng trong nhiều công việc như xác định tọa độ điểm, khảo sát đo vẽ bản đồ địa hình và đo đạc địa chính. Bên cạnh khả năng đo góc và đo khoảng cách, thiết bị còn hỗ trợ xác định cao độ của các điểm ngoài thực địa, phục vụ quá trình khảo sát và thi công công trình.

Trong bài viết này, iGeo Store sẽ hướng dẫn cách đo cao độ bằng máy toàn đạc Leica theo từng bước cụ thể, giúp người dùng nắm được quy trình thiết lập máy, đo điểm và xác định kết quả cao độ.

Hướng dẫn cách đo cao độ bằng máy toàn đạc leica

Chương trình đo chi tiết trên máy toàn đạc Leica hỗ trợ người dùng thu thập dữ liệu tọa độ và cao độ của các điểm khảo sát. Để thực hiện phép đo, cần thiết lập máy đúng vị trí, nhập các thông số cần thiết và tiến hành đo gương tại điểm cần xác định. Các bước thực hiện cụ thể như sau:

Sau khi khởi động máy, màn hình Main Menu sẽ hiện ra sau màn hình ban đầu: 

Thực hiện nhấn phím số 2 để vào Prog

Ấn tiếp phím F1 để khởi động chương trình Surveying 

Sau khi thực hiện các bước để vào chương trình, để bắt đầu quá trình làm việc, người sử dụng cần thực hiện lần lượt từng bước theo các thao tác dưới đây: 

Set Job (Đặt tên cho công việc) 

Bước đầu tiên người dùng cần phải tạo Job để có thể lưu trữ dữ liệu của mình, tất cả các dữ liệu của người dùng sẽ được lưu vào đây như một thư mục.

Tại màn hình đang hiển thị như hình 3, thực hiện thao tác nhấn F1

Tại bước này, người dùng có thể lựa chọn sử dụng Job đã được tạo trước đó hoặc thiết lập một Job mới để lưu trữ dữ liệu đo đạc.

• Sử dụng Job có sẵn: Nhấn phím điều hướng sang trái hoặc phải để chọn Job cần sử dụng, sau đó nhấn phím F4 (OK) để xác nhận.
• Tạo Job mới: Nhấn phím F1 (New), tiếp tục nhấn F1 (Input) để nhập tên Job. Sau khi nhập xong, nhấn Enter để hoàn tất. Khi dấu chấm (.) xuất hiện trong dấu ngoặc vuông [ ], điều đó cho biết bước tạo Job đã được thực hiện thành công. Các bước thiết lập tiếp theo cũng sẽ hiển thị dấu xác nhận tương tự khi hoàn tất.

Ở mục này, người dùng chỉ cần nhập tên Job. Các trường thông tin còn lại có thể để trống nếu không có yêu cầu thiết lập riêng.

Lưu ý khi tạo Job:

• Job mặc định: Nếu không tạo Job mới, máy sẽ tự động sử dụng Job có tên DEFAULT .
• Ký tự trong tên Job: Không sử dụng các ký tự đặc biệt như * , . , : và những ký tự không được thiết bị hỗ trợ.
• Tên Job: Không đặt ký tự không hợp lệ ở vị trí đầu tiên và không sử dụng tên đã tồn tại trong bộ nhớ máy để tránh trùng lặp.

Set Station (Thiết lập cho điểm trạm máy) 

Sau khi đã tạo Job xong, màn hình giao diện lúc này sẽ hiện ra giống với như hình 3. Thực hiện nhấn phím F2 (Set station) để hiện ra màn hình của chức năng:

Thực hiện thao tác nhấn phím F1 (FIND) hoặc F2 (LIST) để gọi điểm từ trong bộ nhớ ra làm điểm trạm máy. Đối với bộ nhớ chưa có sẵn điểm nhấn phím F3 (ENH) dể thực hiện việc nhập tọa độ của điểm trạm máy. Màn hình sẽ hiện ra như sau:

Tại hình 6, nhập tọa độ điểm A1, sau đó nhấn Enter tiếp đến nhấn phím F4 (OK), màn hình sẽ hiện ra.

Tiếp theo, người dùng nhập chiều cao máy (HI). Ví dụ, nhập giá trị 1.4000 m theo thông số đo thực tế, sau đó nhấn Enter và nhấn phím F4 (OK) để xác nhận.

Khi màn hình chuyển sang giao diện như Hình 3, quá trình thiết lập điểm trạm máy đã hoàn tất. Người dùng có thể tiếp tục thực hiện bước định hướng trước khi tiến hành đo các điểm chi tiết.

Set Orientation (Thiết lập định hướng)

Sau khi thiết lập điểm trạm máy, cần thực hiện định hướng để xác định phương hướng của máy toàn đạc trong hệ tọa độ đang sử dụng. Thao tác này giúp máy có cơ sở tính toán tọa độ và phương vị của các điểm đo tiếp theo.

Khác với máy kinh vĩ thông thường, khi đo bằng máy toàn đạc điện tử, người dùng có thể định hướng thông qua tọa độ điểm định hướng đã biết. Dựa trên tọa độ điểm trạm máy và điểm định hướng, thiết bị xác định phương hướng của cạnh nối hai điểm, làm cơ sở xác định tọa độ các điểm đặt gương.

Để thực hiện, từ giao diện sau khi thiết lập điểm trạm máy, nhấn phím F3 (Set Orientation). Màn hình sẽ chuyển sang giao diện thiết lập định hướng như hình minh họa tiếp theo.

Người dùng có thể lựa chọn 1 trong 2 cách sau để thực hiện việc định hướng: 

*Cách 1: Nhập góc để định hướng. Nhấn phím F1 (Manual Angle Setting), màn hình hiện ra: 

Thực hiện tiếp các bước sau: 

• Ngắm vào tiêu hoặc gương một cách chính xác tại điểm định hướng
• Nhập góc định hướng  (Bearing)
• Chiều cao của gương (HR)
• Tên của điểm định hướng (BS ID)

Nhấn phím F2 (REC) để tiến hành định hướng, nếu như đặt gương chính xác thì nên nhấn phím F1 (ALL) để thực hiện việc định hướng thay vì chọn phím REC. Sau khi nhấn REC hoặc ALL màn hình sẽ quay trở về giao diện như hình 3. Lúc này việc thiết lập định hướng đã hoàn thành. Tiếp tục nhấn phím F4 (Start) để đo điểm chi tiết

*Cách 2:  Định hướng bằng cách nhập tọa độ 

Nhấn phím F2 (Coordinate), màn hình sẽ hiện ra: 

Để thực hiện, người sử dụng thiết lập điểm định hướng bằng cách gọi điểm đã có sẵn trong bộ nhớ để làm điểm định hướng bằng cách Nhấn phím F1 (LIST) hoặc nhập trực tiếp tọa độ của điểm định hướng bằng cách nhấn phím F3 (ENH), sau đây sẽ là phương pháp nhập trực tiếp tọa độ của điểm, màn hình sẽ hiện ra: 

Tiến hành nhập vào: 

• PtID: Tên (số thứ tự) của điểm định hướng, lưu ý không được trùng tên hoặc số thứ tự của điểm đã có sẵn trong Job đang làm việc và phải khác tên (số thứ tự) của điểm trạm máy. Ví dụ: Điểm trạm máy có số thứ tự là A1 thì điểm định hướng nên đặt là A2.
• Tọa độ của điểm định hướng: 

East tương ứng với giá trị của tọa độ Y 

North tương ứng với giá trị của tọa độ X

Height tương ứng với giá trị cao độ H.

Sau khi hoàn tất nhập các thông tin, nhấn phím  Enter → F4 (OK), màn hình sẽ hiện ra: 

Tiếp theo đó, người dùng cần nhập vào chiều cao của gương (Hr), thực hiện việc quay máy để bắt mục tiêu chính xác vào điểm định hướng. Nhấn phím F3 (REC) hoặc ALL để tiến hành định hướng. 

Một máy toàn đạc điện tử có thể nhập tối đa lên tới 5 điểm, vì thế mà sau khi tiên hành việc định hướng điểm thứ nhất máy sẽ hiện lên câu hỏi xem người dùng có muốn thực hiện việc định hướng thêm một điểm nào nữa không. 

• Nếu như người dùng muốn định hướng thêm một điểm khác thì tiếp tục ấn F1 (YES) để tiếp tục thực hiện việc định hướng và làm giống như với điểm thứ nhất.
• Nếu như người dùng không muốn thực hiện thì nhấn phím F4 (NO) để kết thúc việc định hướng và giao diện màn hình sẽ trở về giống như hình 3. 

Tiến hành đo đạc (Start) 

Tiếp tục tại màn hình hiển thị như hình 3, nhấn phím F4 (Start) để màn hình hiện ra: 

Trước khi tiến hành đo một điểm chi tiết, người dùng cần khai báo một số thông tin trên màn hình máy toàn đạc Leica. Các thông số này giúp thiết bị lưu trữ dữ liệu chính xác và thuận tiện cho quá trình xử lý sau đo.

• PtID (Tên điểm): Nhập tên hoặc số thứ tự của điểm cần đo. Ví dụ, nhập 1 như hình minh họa. Tên điểm chi tiết không được trùng với tên điểm trạm máy, điểm định hướng hoặc các điểm đã lưu trong Job hiện tại. Với những điểm tiếp theo, máy sẽ tự động tăng số thứ tự lên 1 đơn vị nên người dùng không cần nhập lại.
• Hr (Chiều cao gương): Nhập chiều cao gương theo thông số thực tế. Ví dụ, nếu chiều cao gương là 1,5 m thì nhập giá trị 1.500 m .
• Remark (Mã điểm): Nhập mã hoặc ký hiệu để phân loại điểm đo, chẳng hạn GOCNHA đối với điểm góc nhà. Việc gán mã giúp nhận diện các đối tượng địa hình và thuận tiện hơn khi xử lý dữ liệu nội nghiệp. Đặc biệt, khi xuất dữ liệu sang định dạng DXF, mã điểm có thể được sử dụng để phân loại, hiển thị và hỗ trợ nối các điểm trên AutoCAD.

Sau khi nhập đầy đủ thông tin, hướng máy và ngắm chính xác vào gương tại vị trí cần đo, nhấn F1 (ALL) để thực hiện phép đo và lưu điểm vào Job.

Khi chuyển sang điểm tiếp theo, người dùng cần kiểm tra và cập nhật chiều cao gương (Hr) cùng mã điểm (Remark) nếu có thay đổi. Sau đó tiếp tục nhấn F1 (ALL) để đo và lưu dữ liệu. Lặp lại thao tác này cho đến khi hoàn thành các điểm cần khảo sát.

Lưu ý khi kết thúc đo đạc:

Sau khi hoàn tất công việc, người dùng cần nhấn phím ESC để thoát khỏi chương trình đo và trở về màn hình ban đầu. Chỉ tắt nguồn máy sau khi đã thoát khỏi chương trình, nhằm hạn chế nguy cơ gián đoạn quá trình lưu dữ liệu.

Địa chỉ mua máy toàn đạc điện tử Leica uy tín 

iGeo Store là địa chỉ cung cấp các thiết bị đo đạc và trắc địa, đáp ứng nhu cầu khảo sát, đo vẽ bản đồ và thi công công trình. Danh mục sản phẩm tại iGeo Store đa dạng với các dòng máy toàn đạc điện tử , máy GNSS RTK cùng nhiều thiết bị đo đạc chuyên dụng khác đến từ các thương hiệu uy tín như Hi-Target, Sokkia, Satlab và Garmin.

Khi lựa chọn sản phẩm tại iGeo Store, khách hàng được tư vấn để tìm thiết bị phù hợp với nhu cầu sử dụng và ngân sách. Bên cạnh đó, đội ngũ kỹ thuật có kinh nghiệm luôn sẵn sàng hỗ trợ hướng dẫn sử dụng, giải đáp các vấn đề kỹ thuật và đồng hành trong quá trình vận hành thiết bị.

Khách hàng có thể tham khảo các sản phẩm tại iGeo Store để được tư vấn chi tiết về thiết bị, thông số kỹ thuật và chính sách bán hàng.